Với nhiều người, đây là lần duy nhất trong năm họ gặp nhân viên y tế khi đang khoẻ. Nhưng buổi khám thường diễn ra vội vã, và tờ kết quả thì được cất vào ngăn kéo.
Có những cách làm cho buổi khám này thực sự có ích.
Trước buổi khám
- Hỏi trước gói khám gồm những mục gì.
- Hỏi có cần nhịn ăn không và bao lâu.
- Chuẩn bị danh sách thuốc và thực phẩm chức năng đang dùng.
- Mang theo kết quả khám năm ngoái.
- Ghi lại những triệu chứng hoặc thắc mắc.
- Chuẩn bị vài câu hỏi muốn hỏi bác sĩ.
Mang kết quả năm ngoái là việc rất đáng làm và gần như không ai làm. Nó cho phép so sánh xu hướng thay vì chỉ nhìn con số của năm nay.
Trong buổi khám
Thời gian với bác sĩ thường ngắn, nên hãy dùng nó hiệu quả:
- Nói rõ các triệu chứng bạn có, dù nhỏ.
- Nói thật về thói quen: hút thuốc, rượu bia, vận động, giấc ngủ.
- Nói về tiền sử gia đình.
- Hỏi những câu bạn đã chuẩn bị.
- Hỏi xem với tuổi và tiền sử của bạn thì cần làm thêm gì ngoài gói này.
Câu cuối quan trọng. Gói khám công ty là gói chung cho mọi người; nếu bạn có yếu tố nguy cơ riêng thì có thể cần thêm những nội dung khác.
Về việc nói thật
Nhiều người ngại khai thật về hút thuốc hay rượu bia vì sợ ảnh hưởng tới công việc. Điều này làm mất đi phần lớn giá trị của buổi khám.
Hãy hỏi đơn vị khám về chính sách bảo mật: những gì được chia sẻ với công ty và những gì không. Đây là câu hỏi chính đáng và bạn có quyền biết.
Bảo mật thông tin sức khoẻ
- Hỏi rõ công ty nhận được thông tin ở mức nào.
- Hỏi kết quả chi tiết được trả cho cá nhân thế nào.
- Cẩn thận khi nhận kết quả qua các kênh chung của công ty.
- Không để phiếu kết quả ở nơi làm việc.
Sau khi nhận kết quả
Đây là phần bị bỏ qua nhiều nhất. Hãy:
- Đọc kỹ toàn bộ, không chỉ lướt qua.
- So với kết quả năm ngoái nếu có.
- Ghi lại những mục bất thường.
- Nếu có mục cần theo dõi, đặt lịch gặp bác sĩ.
- Lưu vào hồ sơ sức khoẻ cá nhân theo thứ tự thời gian.
Một tờ kết quả không được đọc và không dẫn tới hành động nào thì buổi khám coi như bỏ phí.
Khi có mục bất thường
- Đừng hoảng — nhiều con số lệch nhẹ không có ý nghĩa bệnh lý.
- Đừng tra cứu rồi tự kết luận.
- Mang toàn bộ phiếu tới bác sĩ, kèm kết quả năm trước.
- Kể đầy đủ triệu chứng và thuốc đang dùng.
- Hỏi xem cần làm gì thêm hay chỉ cần theo dõi.
Hãy làm việc này trong vòng vài tuần thay vì để đó rồi quên.
Đừng dừng ở kết quả bình thường
Kết quả bình thường là tin tốt, nhưng nó không có nghĩa là không cần làm gì. Hãy tận dụng để hỏi bác sĩ:
- Với tuổi của tôi, có sàng lọc nào nên bắt đầu không.
- Tôi có cần tiêm phòng gì không.
- Có thói quen nào tôi nên thay đổi.
- Bao lâu nên khám lại.
Về khám sức khoẻ nghề nghiệp
Nếu công việc của bạn có tiếp xúc với tiếng ồn, bụi, hoá chất, hoặc các yếu tố đặc thù khác, hãy hỏi xem chương trình khám có nội dung phù hợp không.
Hãy khai báo rõ về môi trường làm việc và các triệu chứng liên quan, và hỏi về các biện pháp bảo hộ cần thiết.
Nếu gói khám quá sơ sài
Với một số người, gói cơ bản của công ty không đủ. Trong trường hợp đó, hãy cân nhắc làm thêm những mục cần thiết theo tư vấn của bác sĩ, thay vì cho rằng mình đã khám rồi nên yên tâm.
Ngược lại, nếu công ty mua gói rất nhiều mục, đừng làm hết chỉ vì đã trả tiền. Hãy hỏi bác sĩ mục nào phù hợp với bạn.
Xây dựng hồ sơ theo năm
Hãy giữ kết quả khám của từng năm trong một tập, theo thứ tự thời gian. Sau vài năm, bạn có một bức tranh về xu hướng sức khoẻ của mình — thứ có giá trị hơn nhiều so với từng tờ kết quả rời rạc.
Hãy mang tập này theo mỗi khi đi khám ở đâu đó.
Tóm lại
Hãy chuẩn bị trước buổi khám bằng danh sách thuốc, kết quả năm ngoái và vài câu hỏi. Nói thật về thói quen sinh hoạt sau khi đã hỏi rõ chính sách bảo mật. Sau khi nhận kết quả, hãy đọc kỹ, so với năm trước, và gặp bác sĩ nếu có mục bất thường. Và hãy hỏi xem với tuổi và tiền sử của bạn thì cần làm thêm gì ngoài gói chung.
Câu hỏi thường gặp
Khám sức khoẻ công ty có đủ không?
Thường là gói cơ bản chung cho mọi người, có thể chưa đủ với người có yếu tố nguy cơ riêng. Hãy hỏi bác sĩ xem bạn cần bổ sung gì.
Công ty có được xem kết quả chi tiết của tôi không?
Hãy hỏi rõ đơn vị khám về chính sách bảo mật và những gì được chia sẻ với công ty. Đây là câu hỏi chính đáng.
Nên làm gì sau khi nhận kết quả?
Đọc kỹ, lưu lại theo thứ tự thời gian, và mang tới bác sĩ nếu có mục bất thường hoặc nếu bạn có thắc mắc.
Có nên nói thật về thói quen sinh hoạt không?
Nên, vì thông tin chính xác giúp bác sĩ tư vấn đúng. Hãy hỏi về chính sách bảo mật nếu bạn lo ngại.